Bruisen, koken en bonzen moet het bloed!

Bijdrage fractievoorzitter Marieke van de Ree tijdens de behandeling  van de begroting op 2 november 2011 

Voorzitter,

Bruisen, koken en bonzen moet het bloed, het Friese bloed, dat zelfs bij mij een beetje door d’aderen vliedt! Dat klinkt eigenlijk echt goed, dacht ik, toen ik de woorden van het Friese volkslied nog eens googlede. We moeten trots zijn op ‘it beste lân fan d’ierde’! Maar het mooist vind ik de laatste regel van het laaste couplet: blijf van die oude stam een groene, bloeiende loot. En daar gaat het vandaag ook om. Groen, fris, bloeiend, dat is het economisch perspectief waar we naar op zoek zijn in deze barre tijden. Dat is het perspectief dat je iedereen in onze samenleving toewenst: waar je ook vandaan komt, ondernemend of niet, met of zonder beperking. Dat zijn de jonge talenten die we hier nodig hebben, die we hier willen houden.

In Fryslân moeten we niet alleen de effecten van de financiële crisis te lijf en de gevolgen van de bezuinigingen. We staan ook voor uitdagingen die specifiek onze regio treffen: de gevolgen van krimp, vergrijzing en ontgroening, ons unieke landschap in stand houden. Dat is niet eenvoudig. De werkloosheid en het aantal voortijdig schoolverlaters blijft stijgen in Fryslân in tegenstelling tot onze buurprovincies. De kosten voor uitkeringen, arbeidsbemiddeling en re-integratie zijn torenhoog. Dat kost onze samenleving een vermogen, niet alleen in geld maar ook in het welzijn van mensen, hun persoonlijke geluk en hun maatschappelijke productiviteit. Ik sprak pas een jonge talentvolle kerel die met pijn in zijn hart besloten had naar Amsterdam te verhuizen omdat hier geen werk meer te vinden is. Mensen die op een SW-bedrijf werken, melden zich massaal ziek van de stress door de onzekerheid over hun arbeidsplaats. En als een bedrijf dat nog wel vacatures heeft zich meldt bij het uwv moet ‘ie weken wachten op een enkele kandidaat die ook nog eens niet geschikt is. Het systeem faalt, en niet zo’n beetje ook. Daar moet ons bloed van koken!

Want er is wel iets aan te doen: juist door nu te investeren in de Fryske ‘hotspots’ en door sociale en technische innovatie te stimuleren. Door waar mogelijk de werkgelegenheid te vergroten, door goedkoper, sneller en effectiever de match tussen werkgever en werkzoekende tot stand te brengen en een goede relatie tussen onderwijs en arbeidsmarkt. Dat vergt samenwerking en een groot gevoel van urgentie bij alle partijen. Reden waarom wij een viertal moties aan u voorleggen met concrete voorstellen op deze terreinen. Ook ondersteunen wij de moties van de PvdA over werkgelegenheid en SW re-integratie.

Een samenleving onder druk gaat om zich heen slaan, zeker als de politiek zelf ook niet terugdeinst voor verruwing en verharding. Vaak worden mensen met een afwijkende afkomst of levensstijl daar de dupe van. D66 heeft verdraagzaamheid en wederzijds respect hoog in het vaandel staan. Kinderen die gepest worden, homo’s die om hun geaardheid worden gediscrimineerd verdienen onze onvoorwaardelijke steun. Het amendement van GL over de korting op de budgetinstellingen steunen wij omdat wij ons niet kunnen vinden in een kaasschaafkorting zonder discussie over de inhoud en positionering op instellingen als COC en Tûmba.
En dan nog kunst en cultuur: bij uitstek ‘fan Fryslân’ vinden wij. We leggen een motie aan u voor om de uitbreidingsplannen van Museum Belvédère te steunen: juist omdat zij hebben bewezen in hun exploitatie zonder subsidie succesvol te zijn. Het is een prachtig plan dat op een unieke manier de brug slaat tussen kunst, cultuur, natuur en historie en daarmee een belangrijke economische en maatschappelijke bijdrage kan leveren in dit bijzondere stukje Fryslân. Het is ook degelijk en voorziet in een grondige haalbaarheidsanalyse. Maar om het te laten slagen is het van belang dat provincie, gemeente en museum samen tot een plan te komen. Dat is wat wij vragen in deze motie.

Wij waren als D66 lange tijd voorstander van de Culturele Hoofdstad, kritisch, maar wel pleitbezorger. Waar culturele instellingen door de politiek en de bezuinigingen op alle niveaus sterk onder druk staan, wil D66 juist in deze tijd de waarde benadrukken van kunst en cultuur als essentiële elementen van een gezonde, vooruitstrevende maatschappij en economie. Als dan de ontwikkelingen en beeldvorming zo’n optelsom worden van negatieve elementen en een wel erg dringend gevoel van op achterstand staan, is het naar onze mening tijd voor een grondige herbezinning. Wij hebben ook daar een motie over opgesteld die voorstelt om KH2018 snel maar grondig te evalueren en op basis van die uitkomsten te beslissen over een go of no go. Want misschien is het wel een veel beter idee om kunst en cultuur ‘fan Fryslân’ te maken, onafhankelijk van concurrentie of KH-processen en de energie rechtstreeks in onze culturele instellingen en hun samenhang te investeren.

Wij gaan in Fryslân weer klinken en trots in het rond daveren! Dank u wel, voorzitter.

Deel via: